Jak nie przewrócić się na pierwszych pedałach zatrzaskowych i dlaczego warto je mieć?

Prawie każdy kolarz zaliczył ten sam upadek

Prawie każdy kolarz jeżdżący na zatrzaskach przynajmniej raz przewrócił się podczas zatrzymania. Zwykle wygląda to mniej więcej tak:

• zatrzymanie,
• zapomnienie o wypięciu buta,
• coraz szybsze zbliżanie się do ziemi,
• próba ratowania sytuacji,
• i nieunikniony kontakt z podłożem.

Najczęściej nie boli sam upadek, tylko duma.

I właśnie dlatego wiele osób odkłada decyzję o przejściu na zatrzaski na później.

To szkoda, bo po krótkim okresie nauki większość kolarzy nie chce już wracać do klasycznych platform.

Czym są pedały zatrzaskowe i jak działają?

Pedał zatrzaskowy utrzymuje but za pomocą specjalnego bloku montowanego do podeszwy, nazywanego cletem.

Wpięcie następuje przez dociśnięcie buta do pedału. Wypięcie odbywa się poprzez obrót pięty na zewnątrz.

Na początku mechanizm może wydawać się skomplikowany, ale po kilku jazdach staje się całkowicie naturalny.

Największą zaletą zatrzasków jest stałe połączenie stopy z pedałem. Dzięki temu stopa pozostaje w tej samej pozycji przez cały czas, co zwiększa kontrolę nad rowerem i ułatwia utrzymanie płynnego rytmu pedałowania.

Szczególnie dobrze widać to podczas:

• sprintów,
• podjazdów,
• jazdy po nierównościach,
• oraz dłuższych treningów.

Jakie są rodzaje pedałów zatrzaskowych i który wybrać na początek?

Na rynku dominują trzy główne systemy:

• SPD,
• SPD-SL,
• Look Kéo.

SPD

SPD od Shimano wykorzystuje niewielki metalowy blok schowany w podeszwie buta.

To rozwiązanie szczególnie popularne w:

• MTB,
• gravelu,
• bikepackingu,
• i codziennym użytkowaniu.

Największą zaletą jest możliwość normalnego chodzenia w takich butach oraz łatwiejsze wypinanie.

Dla początkujących to najbezpieczniejszy wybór.

SPD-SL i Look Kéo

To systemy stworzone głównie z myślą o kolarstwie szosowym.

Wykorzystują większe bloki montowane na zewnątrz podeszwy, dzięki czemu oferują bardzo stabilne podparcie stopy podczas jazdy.

Ich wadą jest komfort chodzenia. W takich butach trudno przejść większy dystans poza rowerem.

Jeżeli dopiero zaczynasz przygodę z zatrzaskami, SPD będzie zwykle łatwiejszym wyborem.

Jak ustawić clety, żeby uniknąć bólu kolan?

Nieprawidłowe ustawienie cleatów potrafi szybko dać o sobie znać.

Najczęściej pojawia się:

• ból kolan,
• dyskomfort w stopach,
• uczucie nienaturalnego ustawienia nóg.

Dobrym punktem wyjścia jest ustawienie cleata tak, aby przód stopy znajdował się nad osią pedału.

Warto również zacząć od neutralnego ustawienia kąta stopy i dopiero po kilku jazdach wprowadzać ewentualne korekty.

Jeśli po treningach pojawia się ból, warto skonsultować ustawienie z bike fitterem lub doświadczonym serwisem rowerowym.

Co to jest float?

Większość nowoczesnych systemów zatrzaskowych posiada tzw. float.

To niewielki zakres ruchu stopy przed wypięciem z pedału.

Dzięki temu:

• kolana pracują bardziej naturalnie,
• łatwiej znaleźć wygodną pozycję,
• i zmniejsza się ryzyko przypadkowego wypięcia.

Dla początkujących większy float jest zwykle korzystniejszy niż całkowicie sztywne ustawienie.

Jak ćwiczyć wypinanie, żeby nie przewrócić się na skrzyżowaniu?

Najlepiej zacząć jeszcze przed pierwszą jazdą.

Pierwsze ćwiczenie można wykonać w domu lub na trawie, opierając się o ścianę albo słupek.

Schemat jest prosty:

• wpinasz but,
• wypinasz but,
• powtarzasz.

Kilkadziesiąt powtórzeń pozwala wyrobić pamięć mięśniową i sprawia, że ruch staje się automatyczny.

Kolejny etap to spokojna jazda po pustym parkingu lub mało uczęszczanej drodze.

Przed każdym zatrzymaniem warto świadomie wypinać jedną stopę odpowiednio wcześniej.

To właśnie zbyt późne wypinanie jest przyczyną większości pierwszych upadków.

Mały trik, który naprawdę działa

Podczas pierwszych tygodni jazdy dobrze jest wyrobić prosty nawyk:

wypnij stopę wcześniej, niż wydaje Ci się to konieczne.

Nie przy krawężniku.

Nie w ostatniej sekundzie.

Kilka lub kilkanaście sekund wcześniej.

To prosty sposób, który pozwala uniknąć większości niepotrzebnych wywrotek.

Jeśli korzystasz z zegarka COROS, możesz nawet ustawić przypomnienie podczas pierwszych treningów. Brzmi zabawnie, ale wielu osobom pomaga szybciej wyrobić właściwe nawyki.

Co zmienia się po przejściu na zatrzaski?

Wielu kolarzy zauważa kilka zmian już po pierwszych tygodniach jazdy.

Przede wszystkim poprawia się stabilność stopy na pedale.

Łatwiej utrzymać:

• równy rytm pedałowania,
• kontrolę podczas podjazdów,
• oraz pewność prowadzenia roweru na nierównych nawierzchniach.

Dla części osób bardziej naturalne staje się również utrzymywanie wyższej kadencji.

Nie oznacza to jednak, że zatrzaski automatycznie zwiększą moc czy obniżą tętno. Wpływ na to mają przede wszystkim trening, technika jazdy i doświadczenie.

Jeżeli korzystasz z urządzeń COROS, po kilku tygodniach warto porównać dane z podobnych tras i sprawdzić:

• średnią kadencję,
• tempo jazdy,
• tętno,
• oraz własne odczucia podczas wysiłku.

Co może pokazać COROS DURA?

COROS DURA pozwala analizować wiele parametrów treningowych i współpracuje z czujnikami zewnętrznymi.

Po połączeniu z miernikiem mocy możesz śledzić między innymi:

• aktualną moc,
• średnią moc,
• strefy wysiłku,
• oraz inne zaawansowane dane treningowe.

W przypadku dwustronnych mierników mocy możliwa jest również analiza balansu pomiędzy prawą i lewą nogą.

To przydatne informacje dla osób, które chcą dokładniej monitorować swój rozwój treningowy.

Jak długo trwa adaptacja do jazdy na zatrzaskach?

Samo nauczenie się wpinania i wypinania zwykle zajmuje kilka pierwszych wyjazdów.

Pełne przyzwyczajenie do nowego sposobu jazdy trwa nieco dłużej.

U większości osób adaptacja zajmuje od kilku tygodni do około miesiąca regularnej jazdy.

W tym czasie warto:

• ustawić niewielką siłę wypięcia,
• ćwiczyć regularnie,
• nie oceniać systemu po jednej jeździe,
• i dać sobie czas na wyrobienie nowych nawyków.

Po kilku tygodniach większość kolarzy przestaje myśleć o samym mechanizmie zatrzasków i po prostu korzysta z nich intuicyjnie.

A wtedy zaczyna się zastanawiać, dlaczego tak długo zwlekała z przejściem na ten system.